Trauma
Sommige ervaringen laat je niet makkelijk los.
In verbinding blijven met elkaar helpt om samen verder te kunnen.
Wat is een trauma?
We maken allemaal ingrijpende gebeurtenissen mee. Soms zijn we zelf slachtoffer, soms zijn we er getuige van. Dit soort ervaringen kunnen heftig zijn en veel impact hebben, maar meestal lukt het ons om dit op een natuurlijke manier te verwerken.
Pas na een langere tijd kun je beoordelen of een ervaring traumatisch is geweest.
Een traumatische ervaring ontstaat wanneer iets zó intens, onverwacht of langdurig was dat je lichaam en brein geen ruimte hadden om het op dat moment te verwerken.
Vaak heb je je tijdens de traumatische ervaring bedreigd en overweldigd gevoeld en kwam het onverwachts en had je geen controle over de situatie en voelde je je machteloos.
Je systeem schakelt dan over op bescherming.
Overleven, doorgaan, afschermen. Soms blijft die beschermstand actief, ook als het allang niet meer nodig is.
Dat kan zich uiten in overprikkeling, sneller schrikken, moeite met grenzen, je afsluiten of juist altijd “aan” staan. En er zijn nog vele andere uitingen mogeljik.
Niet omdat je iets verkeerd doet, maar omdat je lichaam ooit heeft geleerd dat dit de veiligste manier was.
80% van de mensen maakt een ingrijpende gebeurtenis mee, waarvan 5-10 % van de mensen ptss (post traumatische stress stoornis) ontwikkelt.
Hoewel ik geen traumatherapie biedt, kan ik je wel ondersteunen met het omgaan met sommige gevolgen van trauma, zoals paniekaanvallen en leren in het hier en nu te blijven.
Daarnaast kan het zijn dat jij niet zelf, maar je kind of je partner worstelt met trauma. Hoe ga je daar dan mee om?
We kunnen dat samen onderzoeken en bespreken wat ik voor je kan beteken. En als het nodig blijkt, kan ik je ondersteunen in het vinden van de weg naar de juiste hulpverlening.
Wat als je zelf een trauma hebt?
Als je zelf een trauma hebt, merk je vaak dat je lichaam sneller reageert dan je gedachten. Ook als er geen gevaar is.
Je kunt overprikkeld raken. Je schrikt sneller van harde geluiden of je reageert erg heftig op een opmerking, geur of herinnering. Dit worden triggers genoemd.
Jouw lichaam reageert zo omdat het de nare ervaringen heeft opgeslagen en makkelijk geactiveerd kan worden.
Die reactie is nu niet meer passend bij de die situaties.
Je terugtrekken, juist harder gaan rennen, of het gevoel hebben dat je steeds “aan” staat. Dat is geen zwakte, maar een beschermmechanisme dat ooit nodig was.
Deze reacties hebben vaak ook invloed op je partner of gezin. Je kunt minder beschikbaar zijn, sneller geïrriteerd raken, moeite hebben met nabijheid, of juist te veel verantwoordelijkheid op je nemen. Niet omdat je dat wilt, maar omdat je systeem nog steeds bezig is met veiligheid. Voor de mensen om je heen kan dat verwarrend of pijnlijk zijn, zeker als ze niet begrijpen waar het vandaan komt.
In therapie kijken we samen naar wat jouw systeem heeft willen beschermen, hoe dit doorwerkt in je relaties, en hoe je stap voor stap weer meer rust, verbinding en ruimte kunt ervaren — voor jezelf én voor de mensen die belangrijk voor je zijn.
Hoe kun je een trauma herkennen?
Zoals hierboven beschreven is, zijn er een aantal duidelijke gevolgen van trauma merkbaar.
Daarnaast is het niet zo maar duidelijk of die altijd worden veroorzaakt door een traumatische ervaring.
Soms weet je van de ervaringen, soms zijn die niet bekend of herken je ze zelf niet eens.
Het is goed om dit soort gedrag, dat het moeilijk maakt om een rustig en harmonieus leven te leiden en relaties aan te gaan, te bespreken. Het is een zoektocht, maar door samen te kijken waar jouw lichaam je voor probeert te beschermen kom je verder.
Hoe ga je om met een kind met trauma?
Omdat hun zenuwstelsel nog in ontwikkeling is, kunnen deze ervaringen diep doorwerken in hun gedrag, emoties en ontwikkeling. De signalen zijn vaak subtiel en verschillen per kind, van angst en slaapproblemen tot terugtrekgedrag of prikkelbaarheid. Zonder steun kan trauma langdurige gevolgen hebben, maar met tijdige herkenning, een veilige omgeving en passende hulp kunnen kinderen herstellen en veerkracht opbouwen.
Als ouder wil je vast graag goed aansluiten bij jouw kind. Dit kun je op de volgende manieren doen:
Neem de signalen die je kind afgeeft serieus en bedenk of ze passen bij de levensfase, of dat deze meer aandacht behoeven. Hierdoor geef je je kind erkenning en veiligheid.
Een stabiele, voorspelbare omgeving helpt enorm. Rust, duidelijke routines en emotionele beschikbaarheid zorgen ervoor dat een kind zich weer veilig kan voelen.
Dwingen om te praten werkt meestal averechts; luisteren zonder oordeel en ruimte geven om in eigen tempo te delen is helpend.
Daarnaast is het belangrijk om professionele hulp in te schakelen wanneer klachten blijven of verergeren. Vroege interventie voorkomt dat trauma zich vastzet en helpt kinderen om hun ervaringen te verwerken en veerkracht op te bouwen. In complexe situaties zoals onveiligheid thuis of een (vecht)scheiding is samenwerking tussen ouders, school en hulpverlening essentieel.
Tot slot: kinderen herstellen beter wanneer ze voelen dat de mensen om hen heen hen zien, steunen en serieus nemen. Jouw aanwezigheid, begrip en geduld maken meer verschil dan je soms denkt.
Ik kan me voorstellen dat je hier wat tips en trucs bij kunt gebruiken. Maak gerust een afspraak!
Hoe ga je om met een partner met trauma?
Wanneer iemand in je omgeving een trauma of PTSS heeft, heeft dat vaak invloed op jullie relatie en het dagelijks leven en dat kan voor naasten zwaar en verwarrend zijn.
Het vraagt tijd, geduld en openheid om hiermee om te gaan. Luisteren zonder oordeel, eerlijk zijn over verwachtingen en ruimte geven voor emoties helpt om veiligheid te creëren. Tegelijk is het belangrijk dat je als partner of familielid je eigen grenzen bewaakt en steun zoekt wanneer het te veel wordt.
Triggers kunnen onverwacht opduiken en iemand in gedachten terugbrengen naar oude situaties. Begrip voor deze reacties en het besef dat ze niet bewust gekozen worden, maakt het makkelijker om in verbinding te blijven.
Bij complex trauma spelen vaak diepere patronen mee, zoals moeite met vertrouwen, sterke emoties of angst om verlaten te worden. Dat kan relaties extra belasten, maar voorspelbaarheid, rust en wederkerigheid helpen om samen een veilige basis op te bouwen.
Voor naasten is het waardevol om te blijven zien dat iemand meer is dan zijn of haar trauma. Goede communicatie, steun en zelfzorg zijn essentieel om samen in balans te blijven.
Wil je weten hoe je hier een begin mee kunt maken, dan ben je van harte welkom.