Gedragsproblemen
"Wanneer een kind vastloopt, voelt het hele gezin dat."
Wat zijn gedragsproblemen?
Wat is 'normaal' gedrag?
Iedere levensfase komt met groei en met uitdagingen. Daarbij hoort een bepaalde worsteling om dingen te leren, maar ook om zelfredzamer en zelfstandiger te worden.
Afzetten tegen je ouders begint vaak al op peuterleeftijd:
"Ik ben twee, dus ik zeg nee!"
Zo zijn er nog meer ontwikkelingsfasen waarin lastig gedrag kan voorkomen. Het is goed om als ouder te begrijpen dat dit bij opgroeien hoort. Over het algemeen zijn die fasen tijdelijk.
Zie ook deze pagina over
Wanneer is gedrag een probleem?
Dat verschilt.
Iedere ouder zal anders naar gedrag kijken. Maar er zijn universele aanwijzingen voor ongewenst gedrag. Wanneer jullie gezin gebukt gaat onder het gedrag van jullie kind is het noodzakelijk om te onderzoeken waar dit gedrag vandaan komt en wat mogelijke oplossingen zijn.
Dit is een paragraaf. Klik hier om je eigen tekst toe te voegen.
Je kunt spreken van gedragsproblemen wanneer bepaald gedrag
- regelmatig voorkomt
- weken of maanden aanhoudt
- niet past bij de leeftijd of ontwikkelingsfase
- het dagelijks functioneren belemmert (problemen thuis, op school, sociaal)
- stress of zorgen veroorzaakt (bij zichzelf of omgeving)
Het gaat dus om patronen, niet om incidenten. Al kan de ene situatie heftiger zijn dan een andere.
.webp)
Soorten probleemgedrag
Externaliserende
gedragsproblemen
Gedrag dat naar buiten gericht is:
-
druk, impulsief gedrag
-
agressie, schoppen, slaan
-
driftbuien
-
opstandig of uitdagend gedrag
-
regels niet volgen
-
verminderde leerprestaties
-
schoolverzuim
-
andere problemen op school
Dit zie je vaak bij kinderen met ontwikkelingsproblemen, neurodiversiteit en psychische kwetsbaarheid.
Hierbij kun je denken aan ADHD/ADD, Autisme, hoogbegaafdheid, verstandelijke beperking, stemmingsstoornissen, persoonlijkheidsproblematiek of trauma bijvoorbeeld.
Internaliserende
gedragsproblemen
Gedrag dat naar binnen gericht is:
-
terugtrekken
-
angstig gedrag
-
somberheid
-
extreem perfectionisme
-
veel piekeren
-
verminderde leerprestaties
-
schoolverzuim
-
andere problemen op school
Dit wordt soms minder snel herkend, maar valt ook onder gedragsproblemen wanneer dit het functioneren belemmert.
De oorzaak van dit gedrag kan liggen in de punten die hiernaast worden genoemd, maar kan lastiger te ontdekken zijn.
Wat nu ?
Het begin
Veel ouders beginnen aan het ouderschap met vertrouwen: in zichzelf, in hun kind en in het idee van een fijn gezinsleven.
Maar wanneer de ontwikkeling van je kind anders loopt dan je had verwacht, of wanneer er steeds meer onrust ontstaat, thuis, op school of in de buurt, dan kan dat vertrouwen onder druk komen te staan.
Escalatie
Soms merk je dat je kind niet meer luistert, snel boos wordt of ongehoorzaam reageert. Er kunnen momenten zijn van agressie, vernieling of conflicten die je niet had zien aankomen. Misschien is er sprake van weglopen, op straat hangen, contact met verkeerde vrienden, experimenteren met drugs of gedrag dat leidt tot schorsing of zelfs schoolverwijdering.
Als dit langere tijd speelt, kan het voelen alsof je je kind steeds minder bereikt. Het wordt moeilijker om open te blijven staan voor wat er onder het gedrag zit, zeker wanneer je je zorgen maakt over veiligheid thuis of wanneer je merkt dat je kind grenzen opzoekt of overschrijdt.
Het gevolg
Dat raakt niet alleen je rol als ouder, maar ook jou als mens. Je kunt uitgeput raken, de moed verliezen of zelf klachten ontwikkelen door de voortdurende spanning.
Je ziet aan je kind dat die het ook moeilijk heeft. Goede keuzes maken, rustig blijven, gezellig zijn, moed houden, dat kan allemaal steeds lastiger worden. Je wilt niets liever dan je zelf op je gemak voelen en dat jullie kind lekker in het vel zit.
Veel ouders blijven van alles proberen: strenger zijn, juist zachter zijn, praten, negeren, uitleggen, hopen dat het vanzelf beter wordt. Soms geef je het even op, om later toch weer opnieuw te beginnen. Dat is heel menselijk.
Wat kan ik voor jullie betekenen?
Het kan helpen om samen met iemand te kijken naar wat er speelt en wat er nodig is. We onderzoeken stap voor stap hoe je weer overzicht krijgt, hoe je de verbinding met je kind kunt herstellen en hoe je omgaat met lastige situaties.
Denk aan praktische handvatten voor momenten van escalatie, duidelijke en haalbare afspraken, meer rust in het dagelijks ritme en manieren om je eigen draagkracht te versterken. Zo ontstaat er ruimte om het ouderschap weer met vertrouwen en een positieve blik op te pakken.
In de gesprekken zal de focus steeds wat verschuiven. Van de ouder naar het kind, misschien wel naar stiefouders of naar broers en zussen en weer terug.
In het werken met het hele gezinssysteem zal een ieder die een rol speelt in de dynamiek aandacht krijgen. Al is die persoon er zelf niet altijd bij.
Ik heb een uitgebreide ervaring met kinderen, jongeren en volwassenen met gedragsproblemen. Zowel in mijn werkzame leven als in mijn privéleven. Dit maakt dat ik met jullie samen breed kan kijken naar de inhoud van de dynamiek.
Daarbij kan ik gebruik maken van een flink arsenaal aan mogelijke methodieken, interventies en oplossingen.
Laten we beginnen met een goed gesprek en van daaruit verder plannen.